Доглаб буюу Нохойгоор хорт хавдар оношлох нь

DOGLAB Mongolia ХХК-ийн захирал Э.Баясалтай уулзаж ярилцлаа.

-Хорт хавдрын оношлогооны шинэ чиг хандлагыг Монголд оруулж ирж байгаа юм байна. Нохойгоор оношлох гэж ойлгож болох уу?

-Би Японд нилээн олон жил ажиллаж амьдарсан. Уг нь миний мэргэжил бол IT инжнер. Монгол улс маань хорт хавдрын өвчлөл, хорт хавдрын өвчлөлөөс шалтгаантай нас баралтаар нилээн өндөр үзүүлэлттэй явж байна. Японд очиж байгаа монголчуудын маань нилээдгүй хувь нь хорт хавдар өвчнөө оношлуулах, эмчлүүлэх зорилготой очиж байгаа нь ч нууц биш. Ингээд энэ хүмүүст тусалж явахдаа японы эмнэлгийн практикт нэвтэрч байгаа Нохойгоор оношлодог энэ эрдэмтэн судлаачидтай танилцсан. Ингээд Япончуудад санал тавьсан. Хилийн чанадад анх удаа буюу Японоос анх удаа гадаадад Монголд салбарыг нь нээх хамтран ажиллах санал тавьсан маань зөвшилцөлд хүрсэн. Ингээд л нээлтээ хийж байна. Энэ нь хамаг хуримтлалаа эрүүл мэнддээ зарцуулдагаас гадна өөр зүйлд зарцуулдаг болоосой.  Бас энэ үйлчилгээг Өвөр монголчууд маш их сонирхож байгаа. Тэдний хувьд ч японд боловсрол эзэмшсэн хүмүүс олон. Монголд ирж шинжилгээ өгөхөд амар хялбар, хямд учраас тэдний туслалцаа хүсэлт их байгааг харгалзаад Монголд салбараа нээж байна л даа.

-Нохойг цагдаа, хууль хүчний байгууллагууд их ашигладаг. Гаальд ашигладаг. Эрүүл мэндийн салбарт хэдийнээс ашиглах болсон бэ? Монгол нохойг сургах уу? Монголд оношлох уу?
–
Энэ оношлогооны процесс нь их амархан. Японд бол эхлээд шуудангаар DOGлаб-аас амьсгалаа үлээж хадгалдаг бэлдэц аваад, амьсгалаа өөрийн гараар барьж хадгалаад, тэрийгээ лацдаад шуудангаар DOGLAB руу явуулдаг. Ингээд шуудангаар бас хариугаа авдаг. Хорт хавдартай юу? Хавдаргүй юу? гэдэг хариугаа авдаг. Монголоос нохой сургах судалгааны ажил явж байна. Японд бол марина үйлдвэрийн нохойг сургаад, хэдэн үеийн үр төл нь оношлогоо хийж байна. Энэ нохойгоор оношлох бол 1980-аад оноос эхлээд, дараа нь их дээд сургуулиуд, судалгааны байгууллагууд судлаад батлаад, 2014 оноос эмнэлэгт энэ оношийг зөвшөөрдөг болсон. Эмнэлгийн практикт бол урт удаан хугацааны туршид судлагдаж батлагдаж нотлогдож байж нэвтэрч байгаа ийм технологи

-DOGLAB-аар үйлчлүүлэхэд юм уу? Оношлуулахад хир зэрэг үнэтэй вэ?

-Японд бол хүн болгон жил бүр урьдчилан сэргийлэх үзлэгт ордог. Хавдраа эрт оношлоод, бага үе дээр нь эмчилдэг. Тэнд бол үнэтэй технологитоо ордог. Эрүүл мэндийн даатгалын систем нь сайн учраас төлбөрийн хувьд хөнгөн тусдаг. Манайд бол хавдрын онош зөв буруу гарах нь байна. Хавдаргүй хүнийг хавдартай гэж оношлох ч байна. Хавдартай хүнийг хавдаргүй гэж оношлоод цаг алдах нь ч их байна. Ямар ч байсан Япон явж, шинжилгээ өгөхөөс хямд тусна. Дээрээс нь бид хавдартай гэж оношлогдсон тохиолдолд даатгалд хамруулах, улмаар Японд ямар эмнэлэгт эмчлүүлэх, оношлуулах мэрэгжлийн зөвлөгөөнд хамруулна. Манай нэг салбар компани бас Японоос тусламж, дэмжлэгээр аваад эвдэрсэн маш олон нарийн мэрэгжлийн аппаратууд хот хөдөөгийн эмнэлгүүдэд байна. Эднийг засах, тохиргоо хийх, сургах ийм үйлчилгээ явуулна. Ерөөсөө л эмнэлгийн аялал жуулчлалаар гадагшилж байгаа хөрөнгийг Монголдоо үлдээх, тэргүүний технологи нэвтрүүлэх энэ тал дээр л ажиллана даа.

-DOGLAB Mongolia ХХК-ийн нээлтийн үйл ажиллагаа болно гэсэн энэ тухай мэдээлэл өгөөч?

-Манай компанийн нээлт 2018 оны 7-р сарын 5-нд 18 цагаас Монголын хүүхдийн ордонд болно. DOGLAB компани-ийн захирал ноён Цунемацу Такаюүки  ирнэ. Мөн японы алдарт Магро Туна загасаар хийсэн суши-ны амталгаа болно. Монголчуудыг дэмждэг. Монголд хайртай япон хүмүүсийн гал халуун сэтгэлийн илэрхийлэл болсон сайхан уулзлт болно. Мөн энэ үйлчилгээг Японд очиж авч байсан хүмүүс ирнэ. Сэтгүүлч, эрдэмтэд, эмч нар мөн манай компанийн тухай илүү ихийг мэдэхийг хүссэн хүмүүст манай нээлтийн үйл ажиллагаа нээлттэй үнэ төлбөргүй байх болно гэдгийг хэлэхэд таатай байна.

Х.Онон