Дэлхийд хорт хавдрын улмаас жилд 10 сая хүн нас барж зохих арга хэмжээг авахгүй бол дараагийн 10 жилд 84 сая хүн хорт хавдрын улмаас нас барна гэж ДЭМБ тооцоолжээ. Эдгээрийн 70% нь хорт хавдрын урьдчилан сэргийлэлт ба эрт илрүүлгийн хөтөлбөр хэрэгжүүлдэггүй ядуу улс оронд тохиолддог.
Монгол улсад хорт хавдрын өвчлөл өсөн нэмэгдэж зүрх судасны өвчний дараа хүн амын нас баралтын хоёр дахь шалтгаан болж байна.
– Хавдраас урьдчилан сэргийлэх мэдлэгийг өөртөө буй болгож чадсанаар хавдар өвчний үүсэлтийг гуравны нэгээр багасгаж чадна гэж шинжлэх ухаанд үзжээ.
– Өөх, тосыг хэтэрхий ихээр биендээ хуримтлуулж болохгүй. Нэг талаар өөх хэтэрвэл хүн таргална. Нөгөө талаар өөхөнд маш олон хавдар үүсгэх бодис агуулагдаж байдаг. Судалгаагаар хүний биед өөх хэтэрвэл эмэгтэйчүүд хөхний булчирхайн хавдар болох ба эрэгтэйчүүд түрүү булчирхайн хавдар болох шалтгааныг үүсгэдэг.
– Утсан буюу давсалсан хоол хүнсийг бага хэрэглэх нь сайн.
Нүүрсэн түлшээр утах буюу хатааж болгоход фенил буй болж, энэ бодис нь ходоодны булчирхайн хавдар, цусны хавдар үүсгэдэг юм. Давсалсан бүтээгдэхүүнд их хэмжээний дутуу азот хүчлийн давс агуулагдаж байх тул хавдар үүсгэдэг дутуу азот хүчлийг бий болгодог.
– Ялзарч удсан хоол хүнсийг хэрэглэхээс сэргийлэх, ялзарч, удсан хоол хүнсэн дотор элэгний хавдар үүсгэх туйлын хортой эд байдаг.
– Тамхи, архийг цээрлэвэл сайн. Архи их ууснаар хүний биеийн эсэргүүцэх хүчийг сулруулж, хавдрын халдамтгай чанарыг нэмэгдүүлдэг. Архи нь хавдар үүсгэх бодисын уусалтыг түргэтгэдэг.
– Тамхин дотор нэлээд олон хавдар үүсгэх бодис байдаг тул тамхи их татдаг хүн хавдраар өвчлөх магадлал өндөр байдаг. Ялангуяа уушигны хавдарт хурдан нэрвэгддэг.
Амьдралаас сайн энерги авч сурах хэрэгтэй. Ажиллах, амрах, хоол тэжээлээ тохируулж, баяр баясгалантай байх нь өөрийн өвчин эсэргүүцэх хүчээ амархан алдахгүй байх нэг гол зүйл болно.
– Уурлаж бухимдахгүй байх
– Хүнс тэжээлийн дотроос амтат төмс, загасны төрөл, буурцаг, лууван, ширхэглэг хүнс зэргээс байнга хэрэглэх нь хавдраас сэргийлэх чухал ач холбогдолтой байдаг.
Шинэ клип: Дуучин Э.Чулуунчимэг “Дэлтэй шувуу”
Өв соёлоо тээж яваа уяачдын галаар УИХ-ын дарга С.Бямбацогт зочлон баяр хүргэв
Япон Улсын Эзэн хаан баяр наадмын мэндчилгээ ирүүлжээ
Казахстаны Ерөнхийлөгч К.Токаев мэндчилгээ ирүүллээ
Монгол Улсын Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх Үндэсний их баяр наадмыг хааж үг хэллээ
Үндэсний их баяр наадмын хүчит бөхийн барилдаанд Баярсайханы Орхонбаяр түрүүлж, Улсын даян аварга цол хүртлээ
Улаанбаатарт өдөртөө +22 градус дулаан
НҮБ-ын ХХААБ-ын ерөнхий захирал мэндчилгээ ирүүлжээ
ОХУ-ын Ерөнхийлөгч В.Путин мэндчилгээ ирүүллээ
Ерөнхийлөгч Доналд Ж.Трамп Үндэсний их баяр наадмын мэндчилгээ ирүүлжээ
Нийслэлийн Эрүүл мэндийн газраас 45 баг иргэдэд тусламж, үйлчилгээ үзүүлж байна
Улаанбаатарт өдөртөө +17 градус дулаан
Наадмаар хуушуур идэхдээ юуг анхаарах вэ?
БНСУ-ын Ерөнхийлөгчийн төрийн айлчлал өндөрлөлөө
Монгол Улсын Ерөнхий сайд Н.Учрал Үндэсний их баяр наадмын мэндчилгээ дэвшүүллээ
УИХ-ын дарга С.Бямбацогт баяр наадмын мэндчилгээ дэвшүүлэв
БНСУ-ын Ерөнхийлөгч И Жэ Мён, гэргий Ким Хе Гён нар Үндэсний их баяр наадмын нээлтэд хүндэт зочноор оролцлоо
Монгол Улсын Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх Үндэсний их баяр наадмыг нээж үг хэллээ
Наадмын амралтын өдрүүдэд нийслэлийн эрүүл мэндийн байгууллагууд дараах хуваарийн дагуу ажиллана
Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх, И Жэ Мён нар албан ёсны уулзалт хийлээ
Үндэсний их баяр наадмын өдрүүдэд үйлчлэх нийтийн тээврийн автобусны чиглэлүүдийг танилцуулж байна
Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 48 зөрчил бүртгэгджээ
Монгол Улсын Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх цэргийн дээд цол хүртээв
Монелийн замыг шөнийн цагаар хааж шинэчилнэ
БНСУ-ын Ерөнхийлөгч И Жэ Мён төрийн айлчлал хийнэ
Улаанбаатарт өдөртөө +27 градус дулаан
“Монполимет” группын үүсгэн байгуулагч Ц.Гарамжав нарт Хөдөлмөрийн баатар цол хүртээлээ
Олон улсын олимпын хорооны хүндэт гишүүн Ш.Магванд Хөдөлмөрийн баатар цол хүртээлээ
Баянхонгор аймгийн Баянлиг сумын тэмээчин Цэдэнгийн Шинэнд Хөдөлмөрийн баатар цол хүртээлэ
Эрхтэн, эд, эс шилжүүлэн суулгах тухай хуулийг ердийн журмаар дагаж мөрдөнө
Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 66 зөрчил бүртгэгджээ
